Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle aynı şey değildir. Değerlendirmeye yakmadan girişmek doğru olur, çünkü kuru yaprağın ham kokusu elinize bir referans noktası sağlar bilhassa yeni başlayanların gözünden kaçan bir noktadır. Burada tadımda no. 1 tubos gibi tüple korunan bir kutu ile romeo julieta no. 2 tekli benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Soğuk çekişte damakta beliren tat ne kadar belirgin ise aroma gücü o kadar yüksek sayılır ve bu basit adım bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Notu hemen kaydetmek iyi olur, çünkü hafıza çabucak kaybolur. Aynı çubuğu birkaç kez denemek yanılmayı önler çünkü kalabalık ortamlarda hafif notalar kolayca kaçırılır. Yoğunluk tek başına kalite göstergesi değildir; yalnızca şiddeti anlatır. Bu yüzden ilk tadımda sabırlı olmak ve kriterleri baştan belirlemek en doğru yol sayılır. Kriter belli olunca her puro aynı terazide tartılır böylece notlar birbirini destekler. Tadım esnasında telefon kenarda durursa dikkat artar.
Yanışın üç evresinde aroma gücü
Bir sigarillonun aroması baştan sona değişir; bu yüzden aroma gücünü tek bir çekişle değerlendirmek yanıltıcıdır üstelik erken davranıp sonuç çıkarmak kolay görülen bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde koku genellikle yumuşak ama net gelir tabii ki bu düzen her çubukta aynen geçerli olmayabilir. Tüplü kısa puro kutusu benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım kısa sürer zira gerçek karakter genellikle bu kısımda gizlidir. İkinci evrede aroma gücü çoğu zaman zirveye yaklaşır ve tonlar koyulaşır ve çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim yarım kalır. Romeo y julieta petit churchills gibi kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç görülür nitekim bu sebeple sakin ilerlemek ödüllendirir. Son bölümde ısı arttığından sertçe tonlar baskın olabilir gerçekten ısınan tütün kendi karakterini ancak orta kısımda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir puan vermek daha adil değerlendirme verir. Bölümlerin geçişi genellikle keskin olmaz, o nedenle yaklaşık olarak üç parçaya ayırmak işinizi görür. Geçişleri yakalamak adına nefes sıklığını sabit tutmak gerekir. Art arda çekmek sıcaklığı artırır ve aromayı çarpıtır.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Aroma gücünü puanlamak öznel izlenimi daha net kılar her zaman sabit ışık ile sakin bir köşe seçilmelidir. Birden beşe uzanan bir ölçek çoğu tadımcı için işe yarar bu durum tadım notlarını kişiden kişiye daha karşılaştırılabilir kılar. Bir hafif aromayı, 5 de damakta baskın duran güçlü notayı gösterir böylece odak bölünmez ve not doğruluğu artar. Romeo y julieta petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle alt basamaklarda kalır hem de sonradan bakıldığında hangi noktayı düşündüğünüz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik nasıl içilir gibi aynı boydaki bir kutu de yumuşak tonları yüzünden benzer bir puan alabilir yoksa aynı ürün iki farklı puan çıkarabilir. Puanı vermeden önce en az üç çekiş yapmak gerekir diğer taraftan yarım puanlar vermek gereksiz bir karmaşa yaratır. Skalayı her tadımda değiştirmemek kıyaslamayı mümkün kılar. Ölçeğin orta noktası en çok kullanılan puandır, zira dengeli çubuklar büyük kısmını kapsar. Uçlardaki notlar yalnızca istisnai durumlarda verilmelidir. Bu sayede not defteri ayırt edici kalır.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çap, dumanın hızını ve yoğunluğunu belirgin biçimde etkiler bu nedenle yanış hattının düzgün ilerlemesini de gözlemek yararlıdır. Dar çaplı bir çubuk hızla yanar, dolayısıyla keskin tonlar çabuk belirir nitekim ince çubuklarda sıcaklık artışı belirgin biçimde çabuktur. Petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bunu hemen fark edersiniz ısınma hızı ise tadı doğrudan etkileyen bir etkendir. Geniş çaplı çubuklarda çekiş daha serin gelir ve aromalar daha geç açılır hem de bu çabukluk tadın okunma süresini kısaltır. Regalias de londres benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı iyi örnekler kül oluşumu düzensizse not kısmına yazılmalıdır. Yavaş yanış tadı daha okunur yapar fakat şiddetini düşürmez aksine kalın çubukta duman daha geniş bir alana yayılır. Bu yüzden kalınlığı not defterine yazmak unutulmamalı. Değişik çaplarda iki ürünü aynı günde tadarken ilk olarak dar çaplıyı sonra kalını seçmek mantıklıdır. Böylece yoğun tat hafif olanın tadını bastırmaz. Aradaki ara zamanı en az yarım saat olmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Lezzet iki yoldan gelir: damaktaki his ile burun boşluğunun yakaladığı aroma hâlbuki ikisi karşılıklı tamamlar ama eş anlamlı değildir. Gücü dikkatle yorumlamak için bu iki kanalı ayrı kaydetmek iyi olur bu fark başta önemsiz gelse de yorumları epey değiştirir. Nefesi ağızdan verirken burun yoluyla yavaşça çıkarmak retrohale yöntemidir örneğin ılık bir soluk kokuyu daha zengin açar. Short churchills tadım notları benzeri kremsi bir robusto bu yöntemle koku tarafını net verir ayrıca burun tıkalıyken denenen tadımlar sağlam sayılmaz. Short sports neye benzer benzeri ince bir çubuk de fındıksı tonu daha kısa geçirir hızlı bir nefes ise ince tonları örter. Güç dilde zayıf fakat burunda belirgin olabilir benzer biçimde ağır bir öğünden sonra duyarlılık körelir. Bu iki izlenimi karşılaştırmak aydınlatıcıdır; Bu iki notu ayrı yazmak yanılgıyı giderir. Acemi tadımcılar açısından ilk adımda koku yoluyla algılanan notalara bakmak işi basitleştirir. Zamanla dil kısmı de ayrıntı göstermeye başlar. Farklı aromaları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak algıyı güçlendirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Ağız doyduğunda yoğunluk olduğundan düşük algılanır üstelik yemek arasında deneme yapacaksanız bu önlem iyice değer kazanır. Dolayısıyla her çubuktan sonra oda sıcaklığında bir yudum su içmek yararlı olur bu küçük özen yoğunluğun olduğu gibi okunmasını sağlar. Wide churchills gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su yeterlidir zira doymuş bir ağız en güçlü aromayı dahi soluk hissettirir. Şekersiz kahve kakao notalarını güçlendirir, şekerli içecek ise notaları bastırır üstelik çok soğuk sıvılar damağı uyuşturur ve tat hissini düşürür. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri su ile daha net anlaşılır bu yüzden hazırlık aşaması atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her tadımda aynı seçmek kıyası bozmaz nitekim tatlı içecekten sonra baharatlı notalar olduğundan sert hissedilir. Yemekten hemen sonra değerlendirme denemek önerilmez. Kahve ve su haricinde sade çay de kullanılabilir; asıl mesele seçimin şekersiz kalmasıdır. Ağız temizlendikten sonra birkaç dakika ara vermek faydalıdır. Hızlıca başlanan tadım sıklıkla eksik sonuçlanır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Sigarillo ölçüsünde yanış hızlı olduğundan yoğunluk dalgalanması daha az bir aralıkta kalır ayrıca ilk izlenim bu boylarda çabucak kaybolabilir. Bu yüzden başlangıç ile bitiş arasındaki oynamayı yakalamak daha zordur bu sebeple kısa bir ölçü büyük boy bir ürüne göre daha dikkatli incelenmelidir. 20 club sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir böylece aroma gücünü gözlemeyi rahatlatır çünkü her çekişin ağırlığı daha fazladır. Teneke kutulu mini sigarillo gibi mini ölçü de sedir tonunu çabucak ortaya koyup biter çünkü değişim uzun süre değil birkaç çekişte olup biter. Mini ölçülerde iki çubuk denemek tek çubuktan daha sağlam izlenim sunar bu sebeple sakin ve dengeli çekiş önerilir. Kutu aroması yakmadan önceki ilk notu oluşturur bu nedenle yazmayı yanış sürerken değil hemen bitince denemek daha rahattır. Bu izlenimi ayrı kaydetmek yararlıdır. Boy küçüldükçe tat ayrıntısı daralır, fakat yoğunluk hissi aynı kalabilir. Bu yüzden küçük çubuk notlarını büyük boy notlarıyla birebir kıyaslamamak gerekir. Ayrı sayfa kullanmak işe yarar.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir tadım aroma gücü hakkında güvenilir bir fikir sunmaz yani her deneme önceki denemenin üstüne inşa edilir. Ruh hali, ortam ile saat algıyı etkiler bu düzen üç dört tadımdan sonra gözle görülür fayda verir. Bu yüzden küçük bir not defteri tutmak işe yarar aksi takdirde benzer notalar her seferinde baştan öğrenilir. 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde kakao tonu değişiyor mu görülür üstelik aynı ürüne geri dönüp bakmak ilerlemeyi ölçmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu yoğunluğu nasıl benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar sabit kaldığını gösterir bu da boşa emeğe neden olur. Saat, puro ismi ile not deftere girilmelidir nitekim ilk notlar sonradan açıldığında şaşırtıcı farklar barındırır. Notlar arasında iki basamaktan çok sapma çıkıyorsa koşullar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçütünüz oturur. Kayıtta kısa ifadeler uzun paragraflardan daha işlevseldir. Örneğin ikinci evre güçlü sedir kokusu gibi bir not tatmin edici olur. İleride okunduğunda anlaşılır olmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Dolgunluk, içimin ağızdaki dokusunu anlatır; aroma gücü de tatların belirginliğidir çünkü bu iki ölçüt aynı yönde hareket göstermek zorunda değildir. İkisi çoğu zaman birbirine karıştırılır, oysa ayrı ölçülür bu ikisini ayırmak nihayetinde daha gerçekçi bir yorum ortaya çıkarır. El principe aroma profili benzeri küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sütlü kahve tonunu belirgin verebilir örneğin sert bir içim zayıf bir tatla birleşebilir. La cabaña aroma profili gibi dengeli bir kutu de orta dolgunlukla sedir notasını güçlü tutar üstelik ağır bir duman aromasız da olabilir. Demek ki hafif içimli bir puro yüksek lezzet sunabilir aksi hâl de mümkündür. Farkı görmek için iki puan yazmak işe yarar bu sebeple tek ifadeyle yoğun demek yerine ayrı ayrı yorumlamak iyidir. Dolgunluğa bakıp aroma gücünü hesaplamak yanıltır. Aynı gövdeli iki çubuk arasında yoğunluk farkı bulmak ince bir beceridir. Bu becerinin gelişmesi zaman ve tekrarlı not tutmayı ister. Nihayetinde en iyi ölçüt kendi tercihiniz kalır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Oda, aroma izlenimini en az çubuğun kendisi kadar etkiler yani en iyi tadım şartları değiştirmemekle mümkündür. Fazla kuru bir havada tütün çabuk yanar böylece keskin notalar abartılır bu nedenle oda koşullarını da kayda geçirmek akıllıca olur. Çok nemli ortamda de çekiş ağırlaşır hem de lezzet bastırılır ısı ise yaprağın yanma hızını etkileyen ayrı bir etkendir. San cristobal la prado puro benzeri ahşap kutulu bir purosunu tadarken ahşabın tuttuğu durumu dikkate almak gerekir yoksa iki ayrı günde ortaya çıkan puan farkı üründen sanılabilir. Magnífico onlu kutu gibi orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda denenirse fark net okunur değerlendirme günü seçerken bunu unutmayın. Temiz hava odadaki yabancı kokuları dağıtır, yoğun koku de koku duyusunu şaşırtır oysa asıl etken çoğu zaman odadaki hava veya esinti olur. Tadımı hep benzer koşullarda yapmak en tutarlı yöntemdir. Kapalı bir odada duman birikirse sonraki denemenin aroması yanlış okunabilir. Kapı açıklığı sağlamak çoğu zaman yeterlidir. Hava akımı fazla sertse yanış düzeni şaşar.